Bo‘g‘imlardagi og’riqlar ko’pincha artrit tufayli yuzaga keladigan keng tarqalgan muammodir. Odatda kasallik 40 yoshdan oshgan odamlarda rivojlanadi, ammo artritning ba’zi shakllari bolalik davrida paydo bo’lishi mumkin.

Artrit – bu har xil turdagi kasalliklarga xos bo’lgan bo’g’imlarning yallig’lanishi.
Bo’g’im – bu bo’shliq bilan ajratilgan ikki yoki undan ortiq suyaklar birlashmasi. Bo’g’im sinovial qoplama bilan qoplangan bo’lib, u suyaklarning bo’g’im yuzalarini namlaydi va himoya qiladi. Ular, o’z navbatida, kemirchak to’qimalari (kemirchak) bilan qoplangan. Ushbu konstruktsiya suyaklarning harakatlanishiga va bir-biriga ishqalanmasligiga imkon beradi.
Artritda sinovial qoplama yallig’lanadi. Natijada, zararlangan hududda shish paydo bo’ladi, teri qizarib, og’riydi. Bu bo’g’imning harakatchanligini pasaytiradi. Ko’pincha yallig’lanish jarayoni boshqa bo’g’imlarga tarqaladi.
Artrit belgilarining darajasi har xil bo’lishi mumkin: ahamiyatsiz, o’rtacha ko’rinishlardan chidab bo’lmas va og’riqligacha. Ammo davolanmasdan, bo’g’imlarning yallig’lanishi asta-sekin o’sib boradi, suyaklarning bo’gim sirtlari eroziyalanadi va yemirilanadi. Ko’pincha artrit oyoq va qo’llarning bo’g’imlariga, tirsak va tizza bo’g’imlariga ta’sir qiladi, ammo kasallik tananing boshqa qismlariga ta’sir qilishi mumkin.

Artrit turlari:
- osteoartrit (osteartroz) – bo’g’imlarning «eskirishi» tufayli rivojlanadigan eng keng tarqalgan shakl;
- revmatoid – immunitet tizimining noto’g’ri ishlashi bilan bog’liq;
- ankilozan spondiloartrit (Bexterev kasalligi) – umurtqa pog’onasi bo’g’imlarining surunkali autoimmun yallig’lanishi;
- yuqumli – bakteriyalar, viruslar yoki zamburug’lar bo’g’imga kirganda rivojlanadi;
- reaktiv – o’tkir yallig’lanish, ko’pincha tanosil yoki ichak infektsiyasidan keyin rivojlanadi;
- psoriatik – psoriaz kasalligi bilan og’rigan odamlarda rivojlanadigan artrit;
- podagra – o’ta og’riqli kuchayishi bilan bo’g’imlarning shikastlanishi, bunda siydik kislotasi kristallari bo’g’imlar ichida va atrofida to’planadi;
- travmatik – ko’karish yoki sinishdan keyin paydo bo’ladi;
- juvenil idiopatik – 16 yoshgacha bo’lgan bolalarda rivojlanadigan bo’g’imlarning autoimmun yallig’lanishi.
Kasallikning kechishiga ko’ra o’tkir va surunkali artrit farqlanadi. Birinchi holda, kasallik shiddatli og’riq va cheklangan bo’g’imlar harakatchanlik bilan birga tez rivojlanadi.
Surunkali artrit asta-sekin rivojlanadi va doimiy ravishda yoki o’zgaruvchan remissiya va kuchaytirish davrlari bilan sodir bo’lishi mumkin.
Bo’g’imlar shikastlanishining tarqalishiga ko’ra, artritning quyidagi turlari ajratiladi:
- monoartrit (bir bo’g’imning yallig’lanishi);
- oligoartrit (ikki yoki uchta bo’g’imning yallig’lanishi);
- poliartrit (to’rtdan ortiq bo’g’imlarning yallig’lanishi).

Artrit sabablari
Artritning har bir turi o’z sabablari va xavf omillariga ega, ammo ko’pincha bo’g’imlar shikastlanishlar, yuqumli kasalliklar, autoimmun patologiyalar, yosh, genetik moyillik va turmush tarzi tufayli yallig’lanadi.
Artrit xavf omillari
Artrit uchun eng keng tarqalgan xavf omillari ortiqcha vazn, harakatsiz turmush tarzi, ma’lum ovqatlanish odatlari, chekish, ba’zi dori-darmonlar va professional sportdir.
Artrit alomatlari
Artritning asosiy belgisi bo’g’im og’riqdir. Shuningdek, kasallangan bo’g’im joyida terining shishishi, qizarishi paydo bo’lishi mumkin. Shu bilan birga, uning harakatchanligi cheklangab bo’ladi.




