Osteoporoz diagnostikasi
Osteoporozni davolashni tayinlash diagnostikadan keyin amalga oshirilishi kerak. Anamnezni olish, bemorni tekshirish, endokrin va immunitet tizimining holatini aniqlashni o’z ichiga olgan to’liq tashxis qo’yish kerak.

Diagnostika quyidagilarni o’z ichiga oladi:
- ixtisoslashtirilgan shkala bo’yicha sinish xavfini hisoblash;
- umurtqa pog’onasini rentgenologik tadqiqot qilish;
- kompleks ravishda qon tekshiruvi;
- densitometriyani o’tkazish (suyak zichligini o’rganish);
- qalqonsimon va para qalqonsimon bezlarining faoliyatini o’rganish.
Osteoporozni davolash taktikasini tanlashda quyidagi laboratoriya tekshiruvlari natijalari hisobga olinadi:
- umumiy qon tahlili: eritrotsitlar, trombotsitlar, gemoglobin, leykotsitlar darajasini leykotsitlar formulasini hisoblash bilan aniqlash;
- biokimyoviy tahlillar: glyukoza, mochevina, bilirubin, fosfor, ishqoriy fosfataza, kaltsiy darajasini aniqlash;
- suyak to’qimasini qayta madellashning o’ziga xos belgilarini aniqlash (Osteokaltsin, P1NP, Cross laps);
- gormonlar darajasini aniqlash.
Davolash uzoq vaqt talab etadi. Terapiyaning to’g’riligini nazorat qilish uchun bemorlarga muntazam tekshiruvdan o’tish va tahlillarni topshirish tavsiya etiladi. Bu osteoporoz bilan yuzaga kelishi mumkin bo’lgan asoratlarning oldini oladi.
Osteoporozni davolash
Osteoporoz tashxisini qo’ygandan so’ng, mutaxassislar tadqiqotlar natijalariga ko’ra davolash rejasini tanlaydilar. Ham konservativ, ham jarrohlik usullari qo’llaniladi. Konservativ davo suyak to’qimasini yemirilishining oldini olishga, og’riqni yo’qotishga va bo’g’imlarni mustahkamlashga qaratilgan.
Davolash quyidagi yo’nalishlar buyicha belgilanadi:
- Dori-darmon terapiyasi. Dori-darmon terapiyasi uchun ishlatiladigan barcha dorilar suyak rezorbtsiyasini bosiladigan va suyak to’qimasi sintezini kuchaytiruvchi anabolik dorilarga bo’linadi. Shuningdek, dori kompleksi tarkibida kaltsiy miqdori yuqori bo’lgan vitaminlar va preparatlar mavjud. O’z-o’zidan davolamaslik kerak, faqat mutaxassis kerakli dori-darmonlarni buyurishi mumkin.
- Parhez (tahlillar asosida ratsionga tarkibida kaltsiy va boshqa elementlar yetishmaydigan oziq-ovqatlar kiritiladi).
- Elektroforez va fizioterapiya (og’riqni yo’qotish uchun).
- Davolash badan tarbiyasi.
- Lazer terapiyasi – kuchli og’riq va harakatdagi qiyinchilik bo’lganda qo’llaniladi.
- Jarrohlik davolash. Sinish xavfi yuqori bo’lgan hollarda yoki sinishdan keyin bevosita qo’llaniladi.
Osteoporoz holatida qattiq shug’ullanishni istisno qilish va tinch hayot tarziga ustunlik berish kerakligiga e’tibor qaratish lozim.
Reabilitatsiya davolashning muhim elementi sifatida
Osteoporozni samarali davolash jarohatlardan keyin tiklanish vaqtini qisqartirishga va bemorni faol hayot tarziga tezroq qaytarishga qaratilgan. Biroq, osteoporoz tashxisi qo’yilgan har bir kishi reabilitatsiyadan o’tishi kerak.
Mushak-skelet tizimining erta faollashishi va progressiv ishlashi uchun maxsus qo’shimcha yordam suyanchik ko’rinishidagi qurilmalar, masalan, yuruvchilar ishlatiladi. To’g’ri va samarali reabilitatsiya qilish uchun fizioterapiya mashqlari bo’yicha mutaxassisga murojaat qilish kerak.
DMC klinikamizda buning uchun barcha sharoitlar mavjud: kedr bochkasi, kinezioterapiya, og’riqni yo’qotish uchun akupressura va boshqalar.
Shuningdek, osteoporozni asosiy davolashdan tashqari, ushbu holatni keltirib chiqargan kasalliklar uchun terapiya buyuriladi.
Osteoporozning oldini olish
- Tana vaznini nazorat qilish. Tana yog’ining etishmasligi ko’pincha osteoporozning rivojlanishiga olib keladi. Buning sababi shundaki, kaltsiy almashinuvida ishtirok etadigan vitaminlar yog’da eriydi – ular so’riladi va yog’lar bilan birga olib boriladi.
- Ovqatlanishni nazorat qilish. Balanslangan ovqatlanish tanangizni eskisini almashtirish uchun yangi suyak to’qimasini qurishga ta’sir qiluvchi zarur miqdordagi moddalar bilan to’yingan bo’lishiga imkon beradi.
- Muntazam jismoniy mashqlar. Sport mashg’ulotlari qon aylanishini normallashtiradi va bo’g’imlar va suyaklarni mustahkamlashga yordam beradi.
- Spirtli ichimliklar va sigaretlardan voz kechish (nikotin suyak to’qimasidan kaltsiyni chiqib ketishga yordam beradi, shuning uchun chekuvchilar ko’pincha bu kasallikdan aziyat chekishadi).
- Yiqilishning oldini olish (ayniqsa, keksalarda). Muvozanatni saqlash va umumiy mustahkamlovchi gimnastika bilan shug’ullanish juda muhimdir.
Agar alomatlar paydo bo’lsa, diagnostika tekshirishlari malakali shifokorlar tomonidan o’tkazilishi kerak. Internet manbalardagi ma’lumotlardan o’z-o’zini tashxislash va o’z-o’zini davolash uchun foydalanish mumkin emas.
Faqat bizda DMC klinikasida mutaxassislar – revmatolog, endokrinolog, nevrologning yaqindan ishlashi osteoporozni davolashda muvaffaqiyatga erishishga yordam beradi.




