mini Логотип клиники DMC

Yurak-qon tomir kasalliklari ko’plab rivojlangan mamlakatlarda, o’lim sabablarining achinarli ro’yxatida yetakchi o’rinni egallab turmoqda.

So’nggi yillarda ushbu sababdan o’limning kamayishi tendentsiyasi kuzatilmoqda. 2015 yildan beri yurak-qon tomir kasalliklaridan o’lim darajasi barcha o’limlarning yarmidan kamini tashkil etdi va kamayishda davom etmoqda.

Shunga qaramay, bu ko’rsatkich hali ham Yevropa mamlakatlaridagi ko’rsatkichdan yuqori. Qon aylanish tizimining kasalliklari dunyoning barcha rivojlangan mamlakatlarida o’limning asosiy sababi bo’lishiga qaramay, Evropa Ittifoqida yurak-qon tomir kasalliklaridan o’lim darajasi Rossiyaga qaraganda sezilarli darajada past, Yevropada 2015 yilda bu ko’rsatkich 36,7% ni tashkil etgan.

Qon aylanish tizimi kasalliklari orasida yurak-qon tomir kasalliklaridan o’limning yarmidan ko’prog’iga sabab bo’lgan yurak ishemik kasalligi ajralib turadi. Statistik ma’lumotlarga ko’ra, 2018 yilda yurak ishemiyasi qon aylanish tizimi kasalliklari sabab bo’lgan o’limlarning 53 foizini keltirib chiqargan — bu umumiy o’limlar sonining 24 foizini tashkil qildi (3 foiz hollarda o’lim miokard infarktidan kelib chiqqan).

Yurak ishemik kasalligi sabablari

Qon tomirlari torayishining eng keng tarqalgan sababi bu qon tomirlari devorlariga yog’ birikmasi tufayli hosil bo’lgan aterosklerotik blyashkalarning paydo bo’lishidir. Shuning uchun, xavf guruhiga qon tomirlarida xolesterin to’planishi uchun ko’plab sharotlarga ega bo’lgan insonlar kiradi: chekuvchilar, spirtli ichimliklarni suiste’mol qiluvchilar, diabet va semirish bilan og’riganlar, giperlipidemiyaga genetik moyilligi bo’lganlar.

Yurak ishemiya kasalligining alomatlari

Nafas qisilishi. Bunday holat tez yurish yoki zinadan ko’tarilish paytida ham, tinch harakatlar paytida ham yuz berishi mumkin.
Aritmiya. Yurak ishidagi uzilishlar, tezkor yurak urishi.
Gipertenziya. Qon bosimidagi keskin sakrashlar va ko’tarilishlar.
Bosimli stenokardiya. Ko’krak qafasi orqasida joylashgan bosimli og’riqlarni, bo’yin va chap yelkaga o’tishi.
Miokard infarkti. Bu stenokardiya hurujiga o’xshaydi, ammo dorilar tomonidan nazorat qilinmaydi. Yurak qismda kuchli og’riq bilan birga keladi. Yurak tomirlari kasalligining rivojlanishidan dalolat beradi. O’z-o’zidan yurak mushagining buzilishi tufayli hayot uchun xavfli hisoblanadi.
Ishemiya kasalligi yurak-qon tomir kasalliklari rivojlanishi uchun aniq omillari bo’lmagan odamlarda ham kasallik o’zini namoyon qilishi mumkin. Shuning uchun koronar arteriya kasalligining belgilari haqida bilish muhim. Qon aylanishining buzilishi qanchalik tez aniqlansa, muvaffaqiyatli davolanish ehtimoli shuncha yuqori bo’ladi.

Shu bilan birga, yurak ishemiya kasalligining rivojlanishi ko’pincha sekin tarzda o’tadi va dastlabki bosqichlarda deyarli alomatsiz bo’ladi (kamdan-kam odam yurak sohasidagi og’riqlarga va ozgina nafas qisilishiga e’tibor beradi). Dastlabki bosqichda kasallikni aniqlash uchun kardiolog va terapevt tomonidan muntazam ravishda profilaktik tekshiruvdan o’tish kerak.

Yurak ishemiya kasalligining turlari

Davolash ishemik kasallik turiga bog’liq. Tashxis qo’yish paytida aniqlash kerak bo’lgan yurak ishemiya kasalligining bir nechta shakllari mavjud.

Ishemik kasallikning klinik shakllari:
To’satdan koronar o’lim;
Stenokardiya;
Miokard infarkti;
Postinfarktli kardioskleroz;
Yurak ritmining buzilishi;
Yurak yetishmovchiligi yoki qon aylanish yetishmovchiligi.

Bizning kardiolog
Menyu